آموزش سواد مالی به کودکان و نوجوانان

سواد مالی به کودکان و نوجوانان

 مربوط به اولیا و مربیان

یکی از سواد‌هایی که برای کودکان و نوجوانان، بسیار پر اهمیت و الزامی است، سواد مالی است.

سواد مالی یکی از مهمترین نیاز های آموزشی کودکان است.

در خیلی از سایت هایی که در زمینه کودک و نوجوان فعالیت می کنند، به این مبحث پرداخته شده است، اما به گونه ای محدود و البته غیر استاندارد از لحاظ علمی و تربیتی.

در این بخش و همچنین سه بخش دیگر به شکل بخش بندی شده، والدین و معلمان و مربیان را با تمامی جنبه های سواد مالی برای کودکان و نوجوانان آشنا خواهیم کرد.

سواد مالی چیست:

سواد مالی به توانایی بکارگیری دانش و مهارتها در راستای گرفتن تصمیم‌های مدیریتی پولی و دارایی درست و موثر گفته می‌شود.

سواد مالی دامنه  وسیعی از مباحث پولی همچون چگونگی بکارگیری پول در زندگی حال و آینده را در بر می گیرد.

سواد خواندن و نوشتن مهم ترین بخش از نظام آموزشی است، درحالی که سواد مالی اغلب در نظام آموزشی نادیده گرفته شده است، بخصوص در مراکز پیش دبستان و دبستان به این سواد ارزشمند بهایی داده نمی‌شود.

چرا باید کودکان سواد مالی یاد بگیرند؟

تعداد زیادی از بزرگسالان به دلایل متعددی از جمله مدیریت منابع مالی نادرست، از بحث و بیان سواد مالی به کودکان و نوجوانان خودداری کرده و آنها را از یادگیری سواد مالی محروم می کنند.

پدر و مادر ها نباید توقع این را داشته باشند تا برای سواد مالی حتما خودشان فردی با توانایی مالی زیاد باشند.

همچنین آنها نباید انتظار داشته باشند که اگر سرمایه شان کم است می بایست با تلاش و کسب درآمد بیشتر الگوی مناسبی برای فرزندان خود باشند.

البته همانگونه که بیان شد بایسته است تا با چگونگی آموزش سواد مالی به کودکان و نوجوانان آشنا شوند.

مانند بسیاری از مباحث جذاب، پول چیزی است که کودکان و نوجوانان از خارج از خانه مانند مدرسه، پارک ها و غیره در مورد آن می شنوند.

در حالی این شنیده ها ممکن است نامناسب باشد چرا که ممکن است تا پیام های نادرستی را درباره پول از هم سن و سالانشان دریافت کنند.

برای مثال، کودک شما ممکن است از همکلاسش بشنود که ثروتمندان خوش شانس هستند.

اگر کودکتان باور داشته باشند که ثروت و پول از شانس می آید، آیا انگیزه ای برای کسب درآمد مسئولانه وجود خواهد داشت.

و شاید این باور در آنها پدید آید که برای بدست آوردن پول به کوشش و برنامه ریزی نیازی نیست و کمترین تلاش و با راه های متنوع و حتا غیرقانونی آن را بدست آورد.

اینکه در دوران کودکی برای آنها بطور دقیق توضیح داده شود که ثروت بر اثر خوش شانسی بوجود نمی آید و برای بدست آوردن آنها به تلاش زیاد و تصمیم گیری های درست مرتبط است، بسیار مهم است.

حتا اگر شما تجربه و سواد کافی برای آموزش سواد مالی ندارید، می توانید از منابع استاندارد در حوزه سواد مالی و متخصصین این حوزه مانند دوره های آموزشی warli کمک بگیرید.

با آموزش کودکان و نوجوانان دربارۀ پول، به آنها کمک می کنید تا رابطه میان درآمد، هزینه، پس انداز و حتا سرمایه گذاری را کشف کند.

کودکان همچنین پس از آن شروع به درک مفهوم ارزش پول می کنند.

این سواد برای کودکان با سنین پایین تر می تواند با مفاهیم ساده مثل شمارش تعدادی اسکناس و ترتیب اهمیت آنها شروع شود.

به کودکان با سنین بالاتر نیز می توان حساب های پس انداز، تخصیص هزینه درست و ایجاد بودجۀ شخصی را آموزش داد.

نکتۀ مهم علاوه بر آموزش مفاهیم، این است که بتوانیم به آنها فرصت دهیم که در موقعیت های واقعی تجربه کنند.

مثلا در سوپرمارکت خودشان بتوانند پول‌ها را بشمارند هر چند که این کار باعث زحمت و صرف زمان زیاد باشد.

آموزش سواد مالی به کودکان: پول چیست؟

تا سه سالگی، اغلب کودکان درک می کنند که پول می تواند برای چیزی که می خواهند مبادله شود.

کودکان می بینند که شما برای محصولات مختلفی همچون خوراکی ها، اسباب بازی ها، کتاب ها، لباس ها و غیره پول می پردازید.

بدلیل مشاهدۀ متعدد از مبادلات، آنها حتا در سنین بسیار پایین درک می کنند که می تواند برای خرید چیزهایی که نیاز دارند پول را بکار برند.

آنچه که آنها ممکن است درک نکنند این است که بطور دقیق پول چیست و چگونه می تواند تمام شود.

مفهوم مبادلۀ پایاپای یا تهاتر به کودکان

به کودکان تان توضیح دهید که پیش از اینکه پول بوجود بیاید، افراد می بایست مبادله پایاپای یا تهاتر کنند، یعنی اینکه در ازای گرفتن کالای خاص و مد نظر خود، محصولی را به مالک آن محصول بدهند.

مواردی همچون حیوانات، غذا، غلات و حبوبات برای مبادلۀ کالا به کالا مورد استفاده قرار می گرفتند، و افراد باید روی آنچه مبادله ای درست و منصفانه بود، به توافق می رسیدند: یعنی چه مقدار از این کالا می تواند با کالای مقابل برابری کند.

برای مثال، ۴۰ عدد نان ممکن است به اندازۀ یک مرغ ارزش داشته باشد.

در حالیکه مبادلۀ کالا به کالا موثر بود و به افراد اجازه می داد تا نیاز خود را بخوبی برآورده سازند، معایب مهمی در این سیستم وجود داشت:

۱) حمل نقل مواردی که برای مبادله استفاده می شد همیشه آسان نبود.

از کودک تان سوال کنید:” آیا می توانی یک گاو یا چندین مرغ را در جیبت بگذاری یا آنها را راحت جابه جا کنی؟”

۲) کالاها همیشه برای تقسیم کردن آسان نبودند.

پول می تواند به مقدارهای کمتری قابل تبدیل باشه و برای خرید کالاهایی با ارزش های مختلف مقدار متفاوتی رو پرداخت کرد.

از کودکان بپرسید:” آیا یک گاو برای یک قرص نان تجارت عادلانه ای است؟”

۳) کالاهای مبادله ممکن است پوسیده، فاسد، شکسته یا به هر صورتی بی ارزش شوند.

از کودکان بپرسید: ” یک تخم مرغ چقدر می تواند سالم بماند؟ نان تان چقدر ارزش دارد اگر کپک بزند؟

بخاطر مشکلات گفته شده و برخی دیگر، مبادلات کالا به کالا مشکل بود، افراد به یک راه آسان تری برای خرید مایحتاجشان نیاز داشتند.

سکه ها بسیار از مشکلاتی را که در مبادله کالا به کالا وجود داشت را حل کرد: سکه ها به راحتی قابل حمل بود، در عنوان ها و ارزش های مختلف وجود داشت و ارزش شان را در در طول زمان حفظ می کردند.

انواع پول و مفاهیم آن برای کودکان

به کودکان تان نشان دهید که پول به شکل ها و سایزهای مختلفی می باشد.

غالب کشور دو نوع پول دارند: سکه ها که از فلزات ساخته می شوند و اسکناس ها از کاغذ ساخته می شوند.

برای کودکان بسیار لذت بخش خواهد بود که همۀ انواع سکه ها و اسکناس ها را ببینند پرا که می توانند آنها را در اندازه، شکل، و رنگ مقایسه کنند.

یادگیری اسامی و ارزش های هر یک از سکه و اسکناس می تواند با تمرین انجام گیرد.

بسیار خوب خواهد بود که به کودکان با سنین پایین تر بسادگی توضیح داده شود که سکه و اسکناس اسم و ارزش مقداری مخصوص خود را دارد.

کودکان بزرگتر می توانند اسم سکه ها و اسکناس ها و ارزش شون یاد بگیرند.

همچنین می توان به کودکان بزرگتر (دبستانی) آموزش داد که سکه ها یا اسکناس های کوچکتر می توانند ارزشی برابر با واحدها بزرگتر داشته باشند.

آموزش سکه و اسکانس از طریق بازی

بازی هایی وجود دارد که شما با کمک آنها می توانید به کودکان تان آموزش دهید تا سکه ها و اسکناس های مختلف را بشناسند:

  • به کودک تان سکه یا اسکناس هایی با اندازه ها و رنگ های مختلف بدهید و از آنها بخواهید بر اساس رنگ و اندازه دسته بندی کند.

  • برای مثال، ۱۰ اسکناس ۵۰۰ تومانی، ۱۰ اسکناس ۵ هزرار تومانی، ۱۰ اسکناس ۱۰ هزار تومانی را بصورت درهم و یکجا به آنها بدهید و همانطور که گفته شد از آنها بخواهید تا بر اساس شباهت ظاهری دسته بندی کنند.
  • اسکناس های مختلف را به کودکان نشان دهید و از آنها بخواهید که اسم و ارزش هر کدام از آنها را بگوید.
  • برای مثال، بگویید این اسکناس هزار تومانی است و آن می توان یک بستنی خرید. و یا ده تا از این صد تومانی های داشته باشیم می توانیم یک بستنی بخریم.
  • با در اختیار قرار دادن پول های با شکل ها و اندازه های مختلف، از کودکان بزرگتر (آنهایی که شمردن را می دانند) بخواهید تا مقداری مشخصی از پول را به شما نشان دهد
  • مثلا: ” هزار تومان پول خرد به من بده” یا “برای ۸۵۰ تومان کرایه تاکسی از کدام پول های می توانم استفاده کنم”.
  • به کودکان اسکناس هایی با ارزش های مختلف نشان دهید و به به آنها نشان دهید تا به خوبی به هر یک از آنها نگاه کند. به آنها این نکته را خاطرنشان کنید که سکه ها و اسکناس های نامشابه که شکل و اندازۀ یکسان دارند، بر اساس تصاویر و نقش ها روی آنهاست ارزش های متفاوتی دارند.

روش های دیگر برای پرداخت

در حالی که مفهوم اعتبار ممکن است برای کودکان ثقیل باشد، شما می توانید به کودکان تان توضیح دهید که افراد می توانند بدون داشتن اسکناس و سکه چیزهایی بخرند.

افراد همچنین می توانند از کارت های اعتباری و چک ها برای خرید لوازم و خدمات مختلف استفاده کنند.

بسیار مهم است که کودکان بفهمند که کارت های اعتباری و چک ها بدون پشتوانه، پولی نیستند و ارزشمندی آنها مستلزم آن است که افراد دارای پشتوانۀ پولی باشند و برای آن نیز باید کار کنند.

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *